De voorstanders hadden nog wel een aantal eisen, zo schrijft persbureau Novum. Zo eiste Ronald Plasterk (PvdA) garanties over de betrokkenheid van de Kamer bij besluitvorming over het fonds en wil hij dat de publieke controle beter wordt geregeld. Onder meer de Algemene Rekenkamer zette daar al vraagtekens bij. De VVD, CDA en D66 vroegen vergelijkbare toezeggingen.

Tijdens het debat viel financieel woordvoerder Tony van Dijck (PVV) onder meer de PvdA daarop hard aan. Hij beschuldigde Plasterk weg te lopen voor zijn democratische verantwoordelijkheid om grote besluiten voor te leggen aan de kiezer. “U durft uw eigen kiezers niet te confronteren”.

Plasterk: ‘brandgang’ is noodzakelijk

Plasterk zei dat het juist onverantwoord is als politieke partijen denken verder te kunnen zonder noodfonds. Als de schuldencrisis overslaat naar andere landen zonder dat er een goede ‘brandgang’ is aangelegd, dan is de ellende ‘niet te overzien’, zei hij:

“U handelt niet in het belang van Nederland door de stekker uit het noodfonds te trekken en te doen alsof het vanzelf goed komt, door de kaboutertjes.”

Behalve de PVV verzetten ook de SP, ChristenUnie, PvdD en SGP zich tegen de ratificatie van het ESM, waaraan Nederland veertig miljard bijdraagt. De partij van Arie Slob (ChristenUnie) is niet tegen een noodfonds, maar weigert in te stemmen met een verdrag waarbij Nederland niet kan meepraten over de besteding van die miljarden.

De partij wil dat in alle gevallen besluiten op basis van unanimiteit wordt genomen. Nu kan bij noodgevallen de minister van Financiën Jan Kees de Jager (CDA) buiten spel komen te staan, omdat besluiten bij zogeheten gekwalificeerde meerderheid worden genomen. Daartoe is besloten om snel te kunnen handelen.

Het ESM is de opvolger van het tijdelijke noodfonds EFSF. In het permanente fonds wordt in totaal zevenhonderd miljard euro gestort. De Tweede Kamer stemt morgen over de ratificatie van het verdrag.

Geert Wilders probeerde eerder vanavond het debat nog uit te stellen tot de rechter uitspraak heeft gedaan in een kort geding dat hij heeft aangespannen tegen de staat. De PVV-leider eist dat het kabinet de ratificatie van het fonds uitstelt tot na de verkiezingen. Een meerderheid besloot echter het debat gewoon te houden.

Van de 121 aanwezige Kamerleden stemden 35 parlementariërs voor uitstel van het debat en 86 tegen. Wilders vroeg vanavond om half acht, toen het debat over het ESM zou beginnen, om een hoofdelijke stemming over uitstel daarvan. Volgens de PVV-leider zou de Kamer vanavond niet over het ESM moeten debatteren omdat hij over het noodfonds een kort geding tegen de Staat heeft aangespannen dat begin volgende week behandeld wordt.

Wilders vindt dat kabinet en Kamer zich nu niet over het ESM-verdrag moeten buigen omdat de regering door de val van het kabinet-Rutte demissionair is. De PVV-leider liet de Tweede Kamer vorige week ook al hoofdelijk stemmen over de vraag of het debat over het ESM controversieel verklaard moest worden en tot na de verkiezingen moest worden uitgesteld. Tijdens een hoofdelijke stemming bleek dat een meerderheid van de Kamer daar toen ook niets in zag.

Nederland draagt voor miljarden bij aan omstreden ESM

Het Europees Stabiliteitsmechanisme waarover de Kamer vanavond debatteert is een fonds dat ervoor moet zorgen dat Europa voldoende geld beschikbaar heeft om probleemlanden binnen de eurozone voor een desastreus faillissement te behoeden. In het nieuwe permanente fonds wordt door de eurolanden 700 miljard euro gestort. Het ESM krijgt van Nederland in zijn eerste jaar 4,6 miljard euro. Ook staat Nederland nog voor 35 miljard euro garant.

Het ESM is omstreden omdat het de nationale parlementen buitenspel zou zetten en te veel macht aan de grote Europese landen zou geven. Een Kamermeerderheid van VVD, PvdA, CDA, GroenLinks en D66 zal vanavond echter voor ratificatie van het ESM stemmen omdat het fonds volgens deze partijen dringend nodig is om de eurocrisis niet te laten escaleren. De PVV, SP, ChristenUnie, SGP en Partij voor de Dieren zijn op dit moment tegen ratificatie.

Wat is het Europese noodfonds ESM precies en waarom is het zo belangrijk en omstreden? Lees meer in ons achtergrondverhaal van vandaag.

Wilders heeft vanavond een hoofdelijke stemming over het verzoek om uitstel aangevraagd, die rond kwart over acht wordt gehouden. Het Kamerdebat, dat om half acht zou beginnen, is daarom voorlopig uitgesteld.

PVV: geen debat voor kort geding over ESM-ratificatie

Reden voor het verzoek om uitstel is het feit dat inmiddels duidelijk is dat de rechter zich volgende week buigt over het kort geding dat Wilders tegen de Staat heeft aangespannen. De PVV-voorman wil dat de rechter beoordeelt of kabinet en Kamer tijdens deze demissionaire periode het ESM-verdrag mogen ratificeren. Het debat zou daarom moeten worden uitgesteld tot na de uitspraak van de rechter, aldus Wilders.

De PVV-leider liet de Tweede Kamer vorige week ook al hoofdelijk stemmen over de vraag of het debat over het ESM controversieel verklaard moest worden en tot na de verkiezingen moest worden uitgesteld. Tijdens een hoofdelijke stemming bleek dat een meerderheid van de Kamer daar toen niets in zag.

PvdA niet te spreken over actie Wilders

Andere partijen waren vanavond niet te spreken over de actie van Wilders. Ronald Plasterk (PvdA) noemde het “destructief”. Hij wees erop dat de Kamer net heeft gestemd voordat het debat begon, en dat daarna verschillende Kamerleden naar huis zijn gegaan. Hij nam het de PVV kwalijk dat zij de besluitvorming frustreren.

Mark Harbers (VVD) verwees naar de stemming van vorige week. Toen is besloten dat de Kamer deze week het voorstel wil behandelen. Daar moet aan worden vastgehouden. Esther Ouwehand van de Partij voor de Dieren vindt het wel te billijken dat het debat een weekje wordt uitgesteld.

Wat is het Europese noodfonds ESM precies en waarom is het zo belangrijk en omstreden? Lees meer in ons achtergrondverhaal van vandaag.